Newsletter BPO News
Zobacz pozostałe wpisy

Planowane zmiany w prawie

19-04-2016

Ograniczenie wykazu prac zakazanym kobietom do kobiet w ciąży i karmiących piersią.

Sejm pracuje nad nowelizacją art. 176 Kodeksu Pracy, który dotyczy zakazu zatrudniania kobiet w warunkach szczególnie uciążliwych i szkodliwych dla zdrowia. Przepis ten jest niezgodny z prawem UE, a rozporządzenie wydane na jego podstawie zostało wydane w oparciu o upoważnienie ustawowe, które nie spełnia konstytucyjnych wymagań.

Dnia 30 marca br. do Sejmu wpłynął projekt ustawy o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw. Ustawa ta stanowi transpozycję przepisów dyrektywy 2006/54/WE PE i Rady w sprawie wprowadzenia w życie zasady równości szans oraz równego traktowania kobiet i mężczyzn w dziedzinie zatrudnienia i pracy i wprowadza zmiany w art. 176 KP. W wyniku jej wprowadzenia aktualność utracą rozporządzenia wykonawcze wydane na podstawie tego przepisu.

Aktualnie art. 176 KP stanowi, że nie wolno zatrudniać kobiet przy pracach szczególnie uciążliwych i szkodliwych dla zdrowia, a wykaz tych prac określa rozporządzenie Rady Ministrów. Przepisy te zostały uznane za niezgodne z prawem unijnym, gdyż odnoszą się one do wszystkich kobiet, a nie tylko do kobiet w ciąży i karmiących piersią, co zdaniem organów UE narusza zasadę równouprawnienia płci, w szczególności w kwestii dostępu do zatrudnienia. Rozporządzenie wykonawcze zawiera wykaz prac, przy których nie można zatrudniać zarówno kobiet w ciąży i karmiących, jak i wykonywanych przez wszystkie kobiety, ze względu na odmienności w budowie ciała oraz mniejszą wydolność organizmu od mężczyzn. Rozporządzenie to z kolei zostało wydane w oparciu o upoważnienie zawarte w art. 176 KP, które nie zawiera wytycznych dotyczących treści, jaką powinien zawierać akt wydany na podstawie tego przepisu, przez co jest niezgodne z art. 92 ust 1 Konstytucji RP.

W noweli przewiduje się ograniczenie zakresu podmiotowego art. 176 KP jedynie do kobiet w ciąży i karmiących piersią. Zgodnie z projektowanym brzmieniem art. 176 § 1 KP kobiety w ciąży oraz kobiety karmiące dziecko piersią nie będą mogły wykonywać prac uciążliwych, niebezpiecznych lub szkodliwych dla zdrowia, które mogą mieć niekorzystny wpływ na zdrowie kobiet, przebieg ciąży lub karmienie dziecka piersią. Z kolei w projektowanym § 2 tego przepisu znajduje się upoważnienie Rady Ministrów do wydania rozporządzenia określającego wykaz prac, jakich nie będą mogły wykonywać kobiety w ciąży oraz kobiety karmiące piersią, z uwagi na niekorzystny wpływ tego rodzaju pracy na ich zdrowie, przebieg ciąży lub karmienie dziecka piersią. Chodzi tu o prace związane z nadmiernym wysiłkiem fizycznym, w tym ręcznym transportem ciężarów, a także prace, które ze względu na sposób i warunki ich wykonywania, z uwzględnieniem rodzajów czynników środowiska pracy i poziomu ich występowania mogą mieć negatywny wpływ na ciążę czy karmienie piersią. Tworząc taki będzie trzeba uwzględnić aktualny stan wiedzy na temat wpływu warunków wykonywania pracy i czynników środowiska pracy na zdrowie kobiet, przebieg ciąży lub karmienie dziecka piersią, a także wpływ warunków wykonywania pracy i czynników środowiska pracy na rozwój płodu.

W projektowanej ustawie proponuje się, aby dotychczasowe rozporządzenie w tym zakresie, tj. Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 1996 r. w sprawie wykazu prac szczególnie uciążliwych lub szkodliwych dla zdrowia kobiet, pozostało w mocy do dnia wejścia w przepisów wykonawczych wydanych w oparciu o nowe upoważnienie z projektowanego art. 176 KP, jednakże nie dłużej niż przez okres dziewięciu miesięcy od wejścia w życie projektowanej ustawy.

Zgodnie z założeniami nowela miałaby wejść w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.